'Spelen met Kerst' - Pancratiuskerk Emmen

In de winterperiode worden er in de Grote of Pancratiuskerk in Emmen exposities georganiseerd die te verbinden zijn met de religieuze traditie.
De  commissie inspiratieplein nodigde - op zoek naar de nuances in een tot stereotiep geworden (geboorte) verhaal - Bart Drost uit om gedurende de kersttijd een tentoonstelling vorm te geven. Onder de titel 'Spelen met Kerst' te zien van 29/11/2018 - 6/02/2019 op wo, do, za 13-17 uur.


Uit het begeleidend boekje 'Hoera, een jongen!' :


'...is tentoonstellen in een kerkgebouw mij niet vreemd. Ik heb al vaker uit mijzelf kerken en kerkjes gezocht en gevonden om er mijn werk te tonen. Het liefst maak ik werk met juist die specifieke ruimte voor ogen. Dan wordt het een soort van 'totaalspektakel'. Want een kerk gebruiken als galerie vind ik een gotspe. Als je er dan tch iets met kunst wilt doen, zorg er dan voor dat het met de geest van de plek te doen heeft.


Ik heb iets met kerkgebouwen. Maar of ik ook iets met het geloof heb? Ongetwijfeld! Al is het alleen al door het feit dat ik rooms katholiek gedoopt ben, de eerste communie deed en in mijn jeugd menig uurtje heb doorgebracht in de zondagse kerkdiensten. Ik herinner mij de plaats waar wij, ons gezin, dan zaten: in de rechter zijbeuk met uitzicht op een pita. Dat beeld stond prompt voor een bronzen 'bladergordijn'.

Nog zoiets: toen ik een kleine jongen was wilde ik o zo graag misdienaar worden. Onze kapelaan in Venlo vond het noodzakelijk dat ik daartoe de bij de mis behorende Latijnse teksten uit mijn hoofd leerde. Dat heb ik niet voor elkaar gekregen. Van 'andere geloven' heb ik hoegenaamd niets meegekregen.


Op de vraag een tentoonstelling te maken ter gelegenheid van met name de kerstperiode heb ik terughoudend gereageerd. Waarom zo nodig de geboorte vieren van iemand van wie we weten dat hij 33 jaar later op zo gruwelijke wijze wordt vermoord?
Dan liever Pasen. Want zeg nou zelf: opstaan uit de dood, dat is toch het betere werk!'

Next

geschreven woorden

Uit het begeleidende boekje 'Hoera, een jongen!':


'Het was voor mij vrijwel meteen duidelijk dat ik voor deze tentoonstelling nieuwe werken zou gaan maken. Daartoe heb ik de hulp ingeroepen van kerkgangers. Na de dienst en de koffie van 9 september 2018 in de Pancratiuskerk, hebben een dozijn kerkgangers en ik van gedachten gewisseld over het fenomeen 'kerstmis'. Als start van het werkproces  en ter inspiratie. Wat betekent Kerst voor je? Wat is de kerstboodschap? Welke symbolen zijn er? Aan welke kleur denk je bij Kerst? Welke terfwoorden? Welke beelden zie je? Wie zijn voor jou de hoofdrolspelers in het kerstverhaal?


Ieder heeft zijn gedachten in korte steekwoorden op schrift gezet. Hieronder een aantal van deze 'velletjes'.

Next

getekende woorden

Ter inspiratie van de tentoonstelling is Bart Drost na een dienst in de Pancratiuskerk in gesprek geweest met 12 kerkgangers. Ieder van hen heeft naar aanleiding van 'vijf vragen rondom kerstmis' pakweg 25 woorden opgeschreven. Van 28 daarvan heeft Drost een vertaling in beeld gemaakt.


UIt het begeleidende boekje 'Hoera, een jongen!':


'Al snel is het dan inmiddels oktober. Ik raak een beetje vertwijfeld. 2018 blijkt tot dan toe niet het jaar van nieuwe tekeningen of schilderijen. Ik heb sinds januari nog geen potlood of kwast in de hand gehad. Ik neem de velletjes met de woorden weer ter hand en zet me aan de werktafel. Grafietstift in de aanslag. Omdat het 'een tentoonstelling' moet worden komen prompt gedachten over inlijsten. Maar ik wil geen nieuwe investeringen meer doen op dat vlak. Dus ben ik maar gaan tekenen op wat er voor handen was: de schutbladen van kleine, houten lijsten A4-formaat. Prachtig materiaal. MDF, glad. Het potlood glijdt er soepel over heen. En het is sterk, dus ik kan flink uithalen.

Kijk, je zou zeggen 'dat gaat van een leien dakje', en dat was ook zo. Maar het bleek slechts een korte tekenperiode te zijn. Na ruim 20 tekeningen stopt het. Er was blijkbaar getekend wat getekend moest worden: hoop, licht, warmte, herder, schapen, het kind, engelen, sterren, troost, liefde.'


Next

Martijn

Uit het begeleidend boekje 'Hoera, een jongen!' :


'Hoe ging het werkproces verder: er werd getekend, de jonge Pancratius was volop in beeld gekomen. De toon in de mailwisseling stimuleerde mij, gaf me de vrijheid om te zoeken naar thema's die naast het bekende geboorteverhaal voor mij een rol spelen in de kerstperiode. Verscheidene titels passeerden de revue. 'Nu sijt wellekome', 'Van redding ende troost', 'Vreest niet'. Het werd uiteindelijk 'Spelen met Kerst'.

De gedachten tuimelen door elkaar in mijn hoofd. Verwarrend, dat wel. Maar ook bevrijdend. En iets van 'Weer thuis'. Ja, Jesus was een jongen. Waarom werd er toen eigenlijk niet een meisje geboren? En ja, er waren weer muzenjongens op mijn pad. In de persoon van Pancratius en Andrew. En dan verschijnt Martijn op het toneel. Een verzinnebeelding uit een tentoonstelling die ik in 1990 maakte voor het Kerkje van Persingen. Het enige van mijn projecten dat een jongensnaam in zich draagt: 'Zeven kleden voor Martijn'. Het zou de laatste tentoonstelling in dat kerkje zijn uit een reeks van zes. Waren de jongens al ten tonele verschenen als ondeugende knapen, als verloren zonen, als bange zwemmers, als kleine keizers en als avontuurzoekers, in 1990 laat de jongen uit mijn innerlijke wereld zich zien en is hij officieel in functie als muzenjongen.

Het is 1990. Op de koude stenen vloer van het kerkje liggen 6 wollen vloerkleden die samen het zevende kleed vormen. Decoratieve motieven: vissen, bloemen, bladeren, sterren, zebrastrepen en rood met witte stippen. Bij ieder kleed hoort  n foto. Daartoe zijn alle wanden van het atelier beschilderd met telkens n van motieven: bladeren, bloemen, stippen, strepen, sterren en vissen. De muzenjongen loopt, zit of staat  in het atelier, te midden van de motieven. Hij s het blad,s de bloem, s de stip, s de streep, s de ster en s de vis. Hij is mij, de man, de kunstenaar.

Voor deze tentoonstelling heb ik er een nieuwe versie van gemaakt. Ter viering van de geboorte, van de mogelijkheden die een nieuw leven biedt.'

Next

Hoera, een jongen!

De kerkelijke gemeenschap met progressief-vrijzinnige kleur van de Grote of Pancratius Kerk te Emmen is in het kader van de kerstperiode  op zoek naar de nuances in een tot stereotiep geworden (geboorte) verhaal. Vanuit dit zoeken nodigde 'het inspiratieplein' van de kerkgemeenschap mij uit om een tentoonstelling naar eigen idee en inzicht vorm te geven.

Dit resulteerde in 'Spelen met Kerst' - een tentoonstelling in drie delen, waarvan dit boekje n deel is.

In 'Hoera, een jongen!' probeert de kunstenaar een inkijkje te geven in wat er zoal gebeurt zodra hem een vraag als deze wordt gesteld en bevat gedachten, associaties en ideen die langzaam maar zeker hebben geleid tot deze tentoonstelling.


uitgegeven in 2018

full color digiprint

96 pagina's, gelijmd


Terug naar archief

Next

Bart Drost

vrij kunstenaar

Graafseweg 183a
6531ZR Nijmegen